Siz de yaşıyor olabilirsiniz: Tüm yönleriyle gluten duyarlılığı

0
28

Gluten duyarlılığı oldukça yaygın bir sorun. Buğday, çavdar ve arpa gibi tahılların içeriğindeki bir protein türü olan gluten, aslında hamura elastik ve yapışkan özelliğini kazandıran bir bileşen. Ancak pek çok kişinin sindirmekte sorun yaşadığı bu protein türü, farkında olmadan bedeninize zarar veriyor olabilir.

Gluten duyarlılığının bilinen en yaygın ve en şiddetli şekli çölyak hastalığı. Bir bağışıklık sistemi sorunu olan çölyak hastalığı, bugün dünya nüfusunun yüzde 1’inde gözlemleniyor ve önlem alınmadığı takdirde sindirim sistemine zarar verebiliyor. Fakat kişi çölyak hastası olmasa bile vücudu glutene karşı duyarlı olabilir. Aslına bakarsanız günümüzde tüm dünya genelinde yüzde 13’ü bulan bir oranda çölyak harici gluten duyarlılığı yaşanıyor.

Gluten duyarlılığının en sık görülen etkileri sindirim sistemine olsa da, bunun dışında yaygın şekilde bazı sağlık sorunlarına da yol açtığı bilinmekte. Günümüzde 55’ten fazla hastalığın gluten duyarlılığıyla ilişkili olduğu kanıtlandı. Öte yandan gluten duyarlılığına ya da çölyak hastalığına sahip bireylerin yüzde 99’unun da teşhis edilmediği düşünülüyor.

Gluten duyarlılığının sık görülen semptomlarını aşağıda bulabilirsiniz:
• Gaz, şişme, ishal ve kabızlık gibi sindirim sorunları: Kabızlığın özellikle gluten içeren bir öğünün ardından çocuklarda görüldüğü biliniyor.
• Keratosis pilaris, ya da bilinen adıyla ‘tavuk derisi’: Genellikle kollarda görülen, derinin üzerindeki sık kırmızı çizgiler olarak tanımlayabileceğimiz bu rahatsızlık, glutenin midede yol açtığı yetersiz yağ emilimi sonucu A vitamini ve yağ asitleri eksikliğinden kaynaklanıyor.
• Halsizlik, bilinç bulanıklığı ya da gluten içeren bir öğünün ardından hissedilen yorgunluk.
• Haşimoto tiroiti, eklem iltihabı, ülseratif kolit, lupus (deri veremi), sedef hastalığı, deri sertleşmesi ve multiple skleroz gibi bağışıklık sistemi hastalıklarının teşhisi.
• Denge sorunu ve baş dönmesi gibi nörolojik semptomlar.
• Açıklanamayan kısırlık, polikistik over ya da PMS gibi hormon dengesizliği sorunları.
• Migren.
• Kronik yorgunluk ve fibromiyalji gibi hastalıkların teşhisi.
• Parmak, diz ve kalça eklemi gibi eklem yerlerinde şişme ve iltihap.
• Kaygı, depresyon, dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu ve ruh hali değişimleri gibi durumlar.

Gluten duyarlılığı nasıl test edilir?
Yukarıda yer verilen semptomlardan birine ya da daha fazlasına sahipseniz, gluten duyarlılığı yaşıyor olabilirsiniz. Bu durumda, öncelikle buğday alerjisi ya da çölyak ihtimalinin araştırılması için bu hastalıkların testlerini yaptırmalısınız. Yaptırdığınız testlerin sonuçlarında bu hastalıklara sahip olmadığınızı öğrenmeniz durumunda ise, gluten duyarlılığına dair henüz bir laboratuvar testi geliştirilememiş olduğundan, gluten içeren gıdaları beslenmenizden en az 2-3 haftalığına tamamen çıkararak kendinizi gözlemlemeniz önerilir. Glutensiz beslendiğiniz dönemde kendinizi daha iyi hissediyor ve yukarıda değinilen semptomların azaldığını fark ediyorsanız, gluten duyarlılığınızın olması hayli olası.

Gluten, etkisi uzun süren bir proteindir. Dolayısıyla vücuttan tamamen temizlenmesi zaman alabilir. Bu nedenle, glutensiz beslenme süreniz ne kadar uzun sürerse, etkisini o kadar iyi anlayabilirsiniz.
Gluten duyarlılığı, çölyak hastalığının söz konusu olmadığı durumlarda da yaşanabilen bir sağlık sorunudur. Yukarıda yer verilen semptomlar, gluten duyarlığının en sık görülen belirtileri arasındadır. Vücudunuzun glutene duyarlı olabileceğini düşünüyorsanız, sizlere sunduğumuz 7/24 online doktor hizmetinden yararlanabilir, sağlık ile ilgili tüm sorularınızı alanında uzman doktorlarımıza sorabilirsiniz.